Ik ben Jorn de Boer.

Mijn werk begon dicht op de techniek. Systemen moesten werken, verstoringen moesten worden opgelost en informatie moest betrouwbaar van het ene systeem naar het andere.

In de loop der jaren verschoof mijn werk steeds meer naar tactische en strategische vraagstukken. Hoe moeten systemen samenhangen? Welke keuzes maken we voor de komende jaren? Waar wordt een organisatie afhankelijk van? En uiteindelijk: wat moet IT mogelijk maken voor waar een organisatie naartoe wil?

Wat altijd is gebleven, is de verbinding met de dagelijkse praktijk.

Van werkvloer tot lange termijn

IT is geen enkel vak. Net als bij een gebouw zijn er verschillende specialismen nodig. Iemand moet systemen dagelijks laten werken. Iemand moet begrijpen hoe onderdelen met elkaar samenhangen. En iemand moet vooruitkijken naar wat de organisatie over een paar jaar nodig heeft. Ik heb die rollen allemaal van dichtbij leren kennen.

• De werkvloer. Werkt het vandaag? Kunnen mensen hun werk doen? Is informatie beschikbaar? Wat gebeurt er als iets stukgaat?
• De inrichting. Hoe hangen systemen samen? Welke leveranciers en oplossingen passen daarbij? Waar ontstaan afhankelijkheden? Ondersteunen systemen de manier waarop mensen werken?
• De lange termijn. Waar wil de organisatie naartoe? Wat moet IT daarvoor mogelijk maken? Welke keuzes maken groei of verandering mogelijk — en welke beperken later je vrijheid?

Een strategische IT-keuze krijgt uiteindelijk betekenis op de werkvloer. En een klein probleem op de werkvloer laat soms zien dat er op een veel hoger niveau iets niet goed is ingericht.

De logistiek van informatie

Een belangrijk deel van mijn technische specialisme werd integratie: zorgen dat applicaties en organisaties informatie met elkaar kunnen uitwisselen.

Je kunt het vergelijken met de post. Een afzender geeft post af bij een lokaal postkantoor. Via de routes en de grote distributiecentra komt die bij het postkantoor van de ontvanger terecht. Met informatie werkt het niet veel anders — alleen ging het bij mij om informatie tussen systemen.

Applicaties

de afzenders en ontvangers

Berichten en gegevens

de post en de pakketten

Aansluitpunten

de lokale postkantoren waar applicaties hun post afgeven en ophalen

Integratieplatformen

de grote distributiecentra

Integraties

de routes daartussen

Daardoor werkte ik vaak letterlijk tussen grote delen van organisaties in. Integratie raakt systemen, afdelingen, processen, leveranciers en soms meerdere organisaties tegelijk. Dat dwong me om breder te kijken dan één applicatie of één specialisme.

En het leerde me de vragen die er bij informatie echt toe doen:

Eenvoudige vragen. Maar in organisaties die sterk afhankelijk zijn van IT kunnen de antwoorden grote gevolgen hebben.

Als IT gewoon moet werken

Ik werkte binnen en voor banken, verzekeraars, luchtvaartmaatschappijen en de overheid, onder andere bij ING, Fortis, ABN AMRO, De Nederlandsche Bank, Nationale-Nederlanden, KLM, Transavia en de Belastingdienst. Daar leerde ik dat betrouwbare IT niet overal hetzelfde betekent.

Bij betalingsverkeer moet een betaling aankomen: bij de juiste bestemming, met de juiste gegevens en niet per ongeluk twee keer. Bij beurshandel kan ook snelheid cruciaal zijn; correcte informatie die te laat komt, kan haar waarde al verloren hebben. En in de luchtvaart kan een probleem met informatie iets heel tastbaars raken: of processen rond een vlucht op tijd kunnen worden uitgevoerd.

Bij de Belastingdienst was ik als IT-architect integratiediensten verantwoordelijk voor integratie-infrastructuur waar op grote schaal informatie doorheen ging, waaronder btw-aangiften en betalingen van ondernemers, de jaarlijkse aangifte en gegevensstromen rond goederen die Nederland via havens en luchthavens binnenkomen en verlaten.

Daarnaast was ik er als IT-architect massaal printen verantwoordelijk voor de IT-systemen van de printfabriek: de plek waar de bekende blauwe enveloppen vandaan komen. Ook daar draait het om dezelfde vragen: de juiste informatie, bij de juiste persoon, op tijd — en in de juiste envelop.

Zo’n verantwoordelijkheid gaat verder dan de routes. Het gaat om alles wat ervoor zorgt dat het netwerk blijft werken: dat de juiste mensen en systemen bij hun postvak kunnen en uitsluitend zij, dat onderhoud op tijd gebeurt, dat de volumes aankunnen of er tijdig wordt bijgestuurd, en dat alles bestand is tegen calamiteiten.

Als zulke systemen niet beschikbaar zijn, blijft de impact niet binnen de IT-afdeling. Dan worden processen in de echte wereld geraakt. Voor banken en de overheid is die continuïteit essentieel.

Bij elkaar brengen — en weer uit elkaar kunnen halen

Ik werkte ook in internationale organisaties die volop in beweging waren, onder andere bij ING, Fortis en binnen Air France-KLM. Ik maakte fusies, overnames en ontvlechtingen mee.

Bij fusies zag ik wat ervoor nodig is om organisaties, systemen en informatie bij elkaar te brengen. Bij ontvlechtingen zag ik het omgekeerde: hoe ingewikkeld het kan zijn om systemen, gegevens, verantwoordelijkheden en leveranciers weer van elkaar los te maken.

Dat heeft mijn kijk op IT-keuzes gevormd. Een oplossing moet vandaag werken. Maar een goede keuze houdt waar mogelijk ook ruimte voor morgen.

Kun je groeien? Kun je veranderen? Kun je overstappen? En kun je iets weer uit elkaar halen als de werkelijkheid verandert?

Wat ik daarvan heb geleerd

Goede IT gaat uiteindelijk niet om de techniek zelf, maar om wat de organisatie ervan nodig heeft. Kunnen medewerkers hun werk goed doen? Kan de organisatie veranderen zonder dat IT voortdurend in de weg zit? En staat wat een oplossing oplevert in verhouding tot wat ze kost?

De vragen meenemen. Niet de complexiteit.

Grote organisaties hebben voor al deze onderwerpen aparte specialisten, architecten, beheerteams, securityfuncties en overlegstructuren. Een kleinere onderneming heeft dat allemaal niet nodig. Juist niet. Maar veel van de vragen die erachter zitten, blijven relevant.

• Je hebt misschien geen IT-architect nodig. Je wilt wel dat jouw IT past bij waar je met jouw onderneming naartoe wilt.
• Je hebt geen grote IT-afdeling nodig. Je wilt wel dat jouw systemen aansluiten op hoe je vandaag werkt — en op hoe je de komende jaren wilt werken.
• Je hebt geen uitgebreid securityprogramma nodig. Je wilt wel dat klant-, personeels- en financiële gegevens alleen zichtbaar zijn voor wie ze bestemd zijn.

De schaal is anders. De onderliggende vragen zijn vaak verrassend hetzelfde.
Voldoende geregeld waar het moet. Eenvoudig waar het kan.

Ook zelf ondernemer

Ik werk al ruim twintig jaar zelfstandig. Ongeveer negen jaar geleden verhuisde ik met mijn gezin naar Zeeland, waar ik woon met mijn vrouw en onze vier dochters. Naast mijn consultancybedrijf restaureerde ik daar samen met mijn vrouw een rijksmonument, het Huis der Boede in Koudekerke, waar we jarenlang een kleinschalige accommodatie hebben gerund.

Daar zag ik IT van de andere kant. Niet vanuit een grote IT-organisatie, maar als ondernemer die klanten wil helpen, weinig tijd heeft, administratie moet doen, software koopt, kosten afweegt en vooral wil dat iets gewoon werkt.

Van consultant naar raadgever

Na ruim twintig jaar als zelfstandig consultant wil ik die ervaring op een andere manier beschikbaar maken. Niet alleen wanneer er al een groot IT-project loopt, en niet alleen voor organisaties met eigen architecten en gespecialiseerde teams. Maar juist voor ondernemers die al die functies niet nodig hebben — en toch af en toe iemand naast zich willen die de vragen stelt die ertoe doen.

Iemand die genoeg van de techniek begrijpt om diep door te vragen. Die de dagelijkse praktijk kent en ook naar de langere termijn kijkt. Die geen software, hardware of IT-project hoeft te verkopen. En die uiteindelijk kan zeggen:

De keuze blijft bij jou. Dat is de gedachte achter +Z: jouw IT-raadgever.